Brugge is internationaal bekend om zijn middeleeuwse erfgoed, maar ook de vele kastelen en buitenverblijven in de groene rand vertellen een verhaal. Vijf creatieve makers ontwierpen een installatie die wandelaars en fietsers straks laat kennismaken met die minder bekende geschiedenis. Vanaf vrijdag 16 oktober kunnen bezoekers de vijf geselecteerde prototypes gratis bekijken tijdens de expo Verhalendragers in het Provinciaal Hof en stemmen op hun favoriete ontwerp. Tijdens de expo maak je ook kennis met het voorontwerp van een artistiek speelelement dat in de tuin van Kasteel Tudor wordt gerealiseerd en waaraan Brugse kinderen meewerkten.
De geschiedenis van Brugge speelde zich niet alleen af binnen de stadsmuren. In de groene rand bouwden adellijke families zoals Van Caloen, de l’Espée en van Outryve d'Ydewalle kastelen en zomerverblijven. In de winter verbleven ze in de binnenstad, waar ze nauw verweven waren met het sociale, economische en religieuze leven. Die wisselwerking tussen stad en rand is vandaag minder zichtbaar, maar leeft voort in het landschap van de Kasteelbossen.
Met nieuwe Verhalendragers willen Westtoer, Stad Brugge en de Provincie West-Vlaanderen die geschiedenis opnieuw onder de aandacht brengen. Het gaat om fysieke installaties die wandelaars en fietsers onderweg laten kennismaken met de verhalen achter het landschap. Vijf creatieve makers werkten prototypes uit die kunnen worden bekeken in de Buyckzaal van het Provinciaal Hof. Bezoekers kunnen via een QR-code stemmen op hun favoriet. Het winnende ontwerp wordt verder uitgewerkt en krijgt een plaats in de Kasteelbossen tegen het voorjaar van 2028.
Aan het Kasteel Tudor komt een creatief speelelement, het ontwerp kwam tot stand in samenwerking met kinderen uit nabijgelegen scholen en de speelpleinwerking van Oranje vzw ©Westtoer
Het traject kwam tot stand na een oproep die Westtoer en De Republiek op 4 maart lanceerden. In totaal dienden 22 kandidaten een voorstel in. Vijf makers of collectieven kregen vervolgens verdere coaching om hun idee uit te werken. Daarbij was er aandacht voor onder meer archiefonderzoek, creatieve experimenten en de praktische haalbaarheid van de ontwerpen in de openbare ruimte.
De expo brengt werk samen van fotografe en videokunstenares Eva Maria Bouillon, ruimtemaker Hannelore Martens en architect Jason Slabbynck, makersduo DIMACO (Dimitri en Nikoloz Maisuradze), het collectief van Tim Somers, Willem Roose en Sam Declercq, en het samenwerkingsverband van Jochen Doornaert, Jonas Lampens en Wouter Deprez.
Vanuit haar expertise in het ondersteunen van creatieve makers, het stimuleren van vernieuwing en het verbinden van creativiteit met de stad is De Republliek partner bij Verhalendragers. De Republiek begeleidde de makers tijdens het creatieve proces, met ruimte voor experiment, feedback en uitwisseling. Zo konden zowel beginnende als ervaren ontwerpers hun ideeën onderzoeken en verfijnen. “Voor ons zit de kracht van een proces niet alleen in het eindresultaat, maar ook in de ruimte die je onderweg creëert. Door makers de kans te geven om te experimenteren en elkaar te inspireren ontstaan nieuwe inzichten en krijgen ideeën de kans om verder te groeien. Die ruimte mee mogelijk maken, is precies waar De Republiek graag haar schouders onder zet”, aldus Febe Coppin van De Republiek.
Creatief speelelement aan Tudor met behulp van kinderverbeelding
Naast de Verhalendragers toont de expo ook het voorontwerp van een artistiek speelelement voor de tuin van Kasteel Tudor. Brugse kinderen dachten tijdens vier ateliers mee na over wat daar mogelijk is. Leerlingen van het vierde leerjaar van de basisscholen De Triangel en De Boomhut, in de buurt van Kasteel Tudor, dachten creatief mee over het speelelement. Ook kinderen van de inclusieve speelpleinwerking van Oranje vzw namen deel aan het traject, zodat hun ideeën en behoeften mee vorm kregen in het ontwerp.
Landschapsarchitectenbureau aAD verwerkte hun ideeën in een eerste plan, met begeleiding van educatieve partner Mastiek. Bezoekers kunnen op de expo zien hoe de inbreng van de kinderen daarin vorm kreeg. Een doe-boekje nodigt jonge bezoekers uit om ook hun voorkeuren mee te geven voor de verdere uitwerking.
“De Brugse Kasteelbossen zijn niet alleen een prachtige groene omgeving, maar dragen ook een belangrijk stuk van onze geschiedenis met zich mee. Met dit project krijgen die verhalen een nieuw leven. Het is bijzonder mooi dat Brugse makers en kinderen daar zelf aan bijdragen. Zo brengen we erfgoed en creativiteit samen, versterken we de band tussen de binnenstad en het Ommeland en maken we onze rijke geschiedenis toegankelijk voor nieuwe generaties”, aldus Brugs burgemeester Dirk De fauw.
Het Interregproject Tourism Lab 2 laat fietsers en wandelaars kennismaken met de rijke geschiedenis van de Kasteelbossen in de Brugse groene rand ©Westtoer
Erfgoed beleven, samen met de inwoners
Ook voor Westtoer is de betrokkenheid van bewoners belangrijk. “Door lokale creatievelingen en omwonenden actief te betrekken bij toeristische projecten, geven we hen de kans om mee vorm te geven aan hun omgeving. Die aanpak is een meerwaarde voor het eindresultaat en het creëert nieuwe manieren om het erfgoed van het Brugse Ommeland te beleven. We doen aan toeristische ontwikkeling waar inwoners én bezoekers van kunnen genieten”, aldus Jurgen Vanlerberghe, gedeputeerde en voorzitter Westtoer.
De expo maakt deel uit van Tourism Lab 2, een grensoverschrijdend Interregproject van Westtoer, in samenwerking met Stad Brugge en Provincie West-Vlaanderen. De Republiek begeleidde de creatieve makers. Landschapsarchitectenbureau a.AD en educatieve partner Mastiek werkten mee aan het traject met Brugse kinderen. “Door de expertise van Stad Brugge en Westtoer te verbinden met de ideeën en creativiteit van kinderen en andere partners, kunnen we onze groene domeinen op een vernieuwende manier beleefbaar maken. Met Tourism Lab 2 zetten we samen een mooie stap om de Kasteelbossen sterker op de kaart te zetten en natuur, erfgoed, spelen en ontdekken met elkaar te verbinden”, aldus Franky Demon, schepen van Openbaar Domein.
Praktisch
De expo Verhalendragers is van 16 oktober 2026 tot en met 3 januari 2027 gratis te bezoeken in het Provinciaal Hof in Brugge. Alle bezoekers worden verzocht hun stem uit te brengen voor hun favoriet Verhalendrager. De productie en installatie van de Verhalendragers en het speelelement zijn gepland tegen 2028.
Meer info: brugseommeland.be/expo-verhalendragers